Tên khó đánh vần qua điện thoại: cái giá trả ở tổng đài và ở quán

Phần lớn tiêu chí đặt tên xoay quanh việc nhìn: tên có đẹp không, có ngắn không, đặt cạnh logo có hợp không. Nhưng với nhiều mô hình kinh doanh, khoảnh khắc quyết định lại là lúc cái tên được nói ra.

Ba tình huống cái tên phải đi qua tai

Nhân viên đọc địa chỉ cho khách qua điện thoại. Xảy ra hàng chục lần mỗi ngày ở nhiều doanh nghiệp.

Khách giới thiệu bạn cho người quen. Đây là kênh bán hàng rẻ nhất và hiệu quả nhất, và nó hoàn toàn đi bằng lời nói.

Ai đó nghe tên bạn ở một sự kiện rồi về tìm. Nếu họ gõ sai, họ không tìm thấy bạn — và họ sẽ không thử lần thứ hai.

Trong cả ba tình huống, cái tên không có logo đi kèm, không có ngữ cảnh, không có chỗ để nhìn. Nó phải tự đứng được bằng âm thanh.

Cái gì làm một cái tên khó đọc

Bốn thứ, xếp theo mức độ gây hại:

1. Phụ âm cuối dễ lẫn. Trong tiếng Việt, nhiều cặp phụ âm cuối nghe rất gần nhau khi nói nhanh hoặc qua đường truyền không tốt. Một tên có hai tiếng cùng kết thúc bằng nhóm âm dễ lẫn là tên sẽ bị gõ sai thường xuyên.
2. Ranh giới tiếng không rõ khi bỏ dấu. Người nghe không biết cắt ở đâu, nên họ đoán — và đoán sai.
3. Từ tiếng Anh trong tên Việt. Mỗi người phát âm một kiểu, nên cách viết mà người nghe hình dung cũng mỗi người một kiểu.
4. Tên quá dài. Qua bốn tiếng thì người nghe bắt đầu quên phần đầu khi nghe tới phần cuối.

Phép thử — làm trong mười lăm phút

Gọi điện cho năm người, đọc tên đầy đủ kèm đuôi đúng một lần, rồi nhờ họ nhắn lại cách viết. Không đánh vần, không nhắc lại, không giải thích.

Ba điều cần ghi lại:

• Bao nhiêu người viết đúng ngay?
• Ai viết sai thì sai ở chỗ nào?
• Có ai phải hỏi lại không, và hỏi câu gì?

Chỗ sai lặp lại ở hai người trở lên không phải ngẫu nhiên — đó là điểm yếu có hệ thống của cái tên, và nó sẽ lặp lại với mọi khách hàng.

Làm với người ở nhiều vùng miền khác nhau nếu bạn bán toàn quốc. Có những cặp âm chỉ gây nhầm ở một vùng.

Tính ra tiền

Giả sử mỗi ngày có hai mươi cuộc gọi phải đọc địa chỉ, và mỗi lần phải đánh vần mất thêm mười lăm giây. Một năm là hơn ba mươi giờ nhân viên, chỉ để đọc một cái tên.

Con số đó chưa tính phần đau hơn: những người gõ sai rồi không tìm thấy bạn và không bao giờ báo cho bạn biết.

Nếu tên đã dùng rồi

Đổi tên hiếm khi đáng chỉ vì lý do này. Cách xử lý thực tế hơn:

1. Thu thập những cách gõ sai phổ biến nhất — từ phép thử ở trên, và từ chính nhân viên tổng đài.
2. Mua tên miền ứng với hai ba cách sai phổ biến nhất.
3. Cho chúng chuyển hướng về địa chỉ chính.

Chi phí là vài khoản gia hạn mỗi năm, và nó cứu được phần lớn số khách đáng lẽ đã mất.